Masterstudent natuurkunde Meera Patel krijgt de Olga Igonkina-reisbeurs 2025 voor werk ten behoeve van de donkere-materiedetector XENONnT. Dat heeft de jury donderdag bekend gemaakt.
Patel studeerde na een jeugd in de VS en India natuurkunde in Boston en doet haar master aan de UvA op Nikhef in Amsterdam. Ze doet sinds anderhalf jaar in de Dark Matter-groep bij Tina Pollmann onderzoek naar achtergrondsignalen door fluorescentie in de XENON-detector.
Ze is nauw betrokken bij de opbouw van de VULCAN-testopstelling in het Dark Matterlab op Nikhef voor fluorescentie in donkere materiedetectoren. XENONnT is een grote detector voor donkere materiedeeltjes diep ondergronds in Gran Sasso, Italië.

De Dark Mattergroep doet onderzoek naar de aard van de donkere materie in het heelal, die in sterrenstelsels en clusters wel zwaartekracht geeft maar geen licht. Het vermoeden is dat het om een nog onbekend type deeltje gaat.
Detectoren als XENONnT gebruiken een groot volume vloeibaar xenon om lichtsignalen op te pikken die in theorie ontstaan als een donkere materiedeeltje uit de kosmos in de vloeistof op een atoom botst. Tot nog toe zijn zulke signalen niet gezien.
In VULCAN worden materialen voor XENON getest op eventuele fluorescentie die op de achtergrond storende lichtsignalen in de detector kan geven. Patel ontwierp een deel van de testopstelling en werkt met Pollmann en collega’s aan de verdere opbouw.
Het vertrouwen en de vrijheid die ze als masterstudent al krijgt in de groep, noemt ze verrassend. “Vooral omdat de engineering toch behoorlijk nieuw voor me is. Do your thing, hoor ik steeds”.
De Olga Igonkina-reisbeurs is ingesteld ter nagedachtenis aan de in 2019 overleden Nikhef-fysicus Olga Borisovna Igonkina en bedoeld om jong talent in de deeltjesfysica te stimuleren. De prijs wordt jaarlijks toegekend. De jury koos uit zes nominaties Patel’s voorstel, dat “ambitieus” wordt genoemd.
Met de beurs reist Patel begin maart naar het AstroCeNT instituut in Warschau, Polen. Daar zal ze enkele weken tests doen met een nano-seconde puls uv-laser, die metingen in Amsterdam in het micro-secondebereik verder zullen aanvullen.
Patel, ongeveer halverwege haar master, zegt blij te zijn met de Olga Igonkina-reisbeurs. “Toen ik aan mijn master begon wist ik nog niet zo goed of ik verder zou willen als onderzoeker of toch meer naar de industrie neigde. Nu wel, vooral vanwege de zelfstandigheid is promoveren nu echt wel mijn volgende doel.”