Nationaal instituut voor subatomaire fysica
Nationaal instituut voor subatomaire fysica
National institute for subatomic physics
Kruislaan 409 PO Box 41882
1098 SJ Amsterdam 1009 DB Amsterdam
The Netherlands The Netherlands
phone: +31 20 592 2000 fax: +31 20 592 5155

Promotiebericht, Nikhef, 28-08-2008

Tamas Novak promoveert 4 September 2008 aan de Radboud Universiteit

Een micrometer is een miljoenste (10-6) meter, een nanometer 10-9 meter, een femtometer een miljoenste nanometer, dus 10-15. Femtoscopie is het 'zichtbaar' maken van structuren met een afmeting van enkele 10-15 meter of zelfs kleiner. Zoals oorspronkelijk ook de microscopie en de nanoscopie is de pas geboren femtoscopie tot nu toe puur fundamenteel onderzoek, onderzoek dat het begrijpen van de natuurwetten verder helpt, maar waarvoor tastbare toepassingen pas later gevonden zullen worden.

In het proefschrift van Tamas Novak wordt voor het eerst een femtoscopische opname gepresenteerd van deeltjesproductie in elektron-positron botsingen die bij hoge energie in het versneller centrum CERN te Geneve plaats hebben gevonden. Er is nog nooit een ruimtelijke reconstructie geweest van deeltjesfysica met zo'n goede resolutie in de ruimte en tijd. Het gaat hier om sub-femtometerresolutie, dat zijn afstanden die kleiner zijn dan de afmeting van een proton. Ofwel: een afstandschaal die zich verhoudt tot nano als de nano zich verhoudt tot millimeters.